Nội soi thực quản – dạ dày – tá tràng: HIỂU BIẾT ĐƠN GIẢN ĐỂ BẢO VỆ SỨC KHỎE TIÊU HÓA

Nội soi thực quản – dạ dày – tá tràng (thường gọi tắt là nội soi dạ dày) là một trong những phương pháp khám hiện đại và phổ biến nhất để kiểm tra phần trên của hệ tiêu hóa. Đây là kỹ thuật đưa một ống nội soi mềm, có gắn camera và đèn chiếu sáng, qua miệng xuống thực quản, dạ dày và tá tràng (phần đầu ruột non). Nhờ hình ảnh trực tiếp, bác sĩ có thể quan sát rõ ràng niêm mạc, phát hiện sớm các bất thường và thậm chí can thiệp điều trị ngay trong quá trình nội soi.

Tại sao cần Nội soi dạ dày?

Hệ tiêu hóa trên bao gồm thực quản, dạ dày và tá tràng – nơi tiếp nhận, nghiền nát và tiêu hóa thức ăn. Khi các cơ quan này gặp vấn đề, cơ thể sẽ gửi tín hiệu cảnh báo như:

  • Ợ hơi, ợ chua, trào ngược kéo dài
  • Đau thượng vị (vùng trên rốn, dưới xương ức)
  • Buồn nôn, nôn, chán ăn, sụt cân không rõ lý do
  • Đi ngoài phân đen, nôn ra máu (dấu hiệu xuất huyết tiêu hóa)
  • Khó nuốt, đau khi nuốt

Những triệu chứng này có thể là dấu hiệu của:

  • Viêm loét dạ dày – tá tràng
  • Trào ngược dạ dày thực quản (GERD)
  • Viêm thực quản
  • Polyp, u lành hoặc ác tính (ung thư sớm)
  • Nhiễm khuẩn HP (Helicobacter pylori) – nguyên nhân chính gây loét và tăng nguy cơ ung thư dạ dày

Nội soi giúp phát hiện sớm, từ đó điều trị kịp thời, tránh biến chứng nguy hiểm như thủng dạ dày, xuất huyết nặng hoặc ung thư tiến triển.

Quy trình nội soi diễn ra như thế nào?

  1. Chuẩn bị trước nội soi
    • Nhịn ăn ít nhất 6–8 tiếng để dạ dày trống.
    • Bác sĩ có thể tiêm thuốc gây mê nhẹ (nội soi gây mê) hoặc gây tê tại chỗ vùng họng (nội soi thường).
    • Thông báo với bác sĩ nếu bạn đang dùng thuốc loãng máu, tiểu đường, dị ứng thuốc.
  2. Trong quá trình nội soi (5–10 phút)
    • Bạn nằm nghiêng trái, bác sĩ luồn ống nội soi qua miệng.
    • Không khí được bơm nhẹ vào để làm căng dạ dày, giúp quan sát rõ hơn.
    • Bác sĩ có thể sinh thiết (lấy mẫu nhỏ) để xét nghiệm HP hoặc tế bào bất thường.
    • Nếu phát hiện polyp nhỏ, có thể cắt bỏ ngay (nội soi can thiệp).
  3. Sau nội soi
    • Nghỉ ngơi 30–60 phút nếu gây mê.
    • Có thể hơi đầy hơi, đau họng nhẹ – thường hết sau 1–2 ngày.
    • Kết quả hình ảnh có ngay, kết quả sinh thiết sau 3–5 ngày.

Nội soi có đau không? Có an toàn không?

  • Nội soi gây mê: Bạn ngủ nhẹ, không cảm thấy gì, tỉnh dậy như vừa chợp mắt. Đây là lựa chọn phổ biến hiện nay.
  • Nội soi thường: Có thể hơi khó chịu, buồn nôn nhẹ, nhưng chịu được trong vài phút.
  • An toàn: Biến chứng rất hiếm (<0.2%), chủ yếu là chảy máu nhẹ khi sinh thiết hoặc thủng (cực hiếm nếu làm đúng kỹ thuật).

Ai nên đi nội soi dạ dày?

  • Người trên 40 tuổi, đặc biệt có nguy cơ cao (hút thuốc, uống rượu bia, tiền sử gia đình ung thư dạ dày).
  • Người có triệu chứng tiêu hóa kéo dài >2 tuần dù đã dùng thuốc.
  • Người nhiễm vi khuẩn HP (xét nghiệm hơi thở, phân, máu dương tính).
  • Theo dõi định kỳ nếu đã từng loét dạ dày, cắt polyp, Barrett thực quản.

Lợi ích vượt trội của nội soi

  • Chẩn đoán chính xác 95–98% các bệnh lý tiêu hóa trên.
  • Phát hiện ung thư giai đoạn sớm – tỷ lệ sống 5 năm >90% nếu điều trị kịp.
  • Điều trị tại chỗ: Cầm máu, cắt polyp, nong hẹp thực quản.
  • Không cần mổ, không để lại sẹo.

Lời khuyên từ bác sĩ

  • Đừng chủ quan với các triệu chứng “nhỏ” như ợ chua, đầy bụng.
  • Chọn cơ sở y tế uy tín, có bác sĩ nội soi giàu kinh nghiệm và thiết bị hiện đại.
  • Kết hợp nội soi với xét nghiệm HP để điều trị triệt để.
  • Duy trì lối sống lành mạnh: Ăn chín uống sôi, giảm gia vị cay nóng, bỏ thuốc lá, hạn chế bia rượu.

Nội soi dạ dày không chỉ là một xét nghiệm – mà là chìa khóa vàng để bảo vệ hệ tiêu hóa và phát hiện sớm các bệnh lý nguy hiểm. Chỉ 10 phút khó chịu có thể đổi lại hàng chục năm sống khỏe mạnh. Hãy lắng nghe cơ thể và chủ động thăm khám khi cần!